सिन्धु॒र्न क्षोद॒ः शिमी᳚वा{4} ऋघाय॒तो वृषे᳚व॒ वध्री{4}᳚र॒भि व॒ष्ट्योज᳚सा ।
अ॒ग्नेरि᳚व॒ प्रसि᳚ति॒र्नाह॒ वर्त᳚वे॒ यंयं॒ युजं᳚ कृणु॒ते ब्रह्म᳚ण॒स्पति᳚ः ॥
अ॒ग्नेरि᳚व॒ प्रसि᳚ति॒र्नाह॒ वर्त᳚वे॒ यंयं॒ युजं᳚ कृणु॒ते ब्रह्म᳚ण॒स्पति᳚ः ॥
पदपाठः (Word-by-word)
सिन्धुः᳚ । न । क्षोदः᳚ । शिमी᳚॑वान् । ऋ॒घा॒य॒तः । वृषा᳚॑इव । वध्री᳚न् । अ॒भि । व॒ष्टि॒ । ओज᳚सा ।
अ॒ग्नेः॑इ᳚व । प्र॑सि᳚तिः । न । अह᳚ । वर्त᳚वे । यम्॑य᳚म् । युज᳚म् । कृ॒णु॒ते । ब्रह्म᳚णः । पतिः᳚ ॥
अ॒ग्नेः॑इ᳚व । प्र॑सि᳚तिः । न । अह᳚ । वर्त᳚वे । यम्॑य᳚म् । युज᳚म् । कृ॒णु॒ते । ब्रह्म᳚णः । पतिः᳚ ॥
सायणभाष्यम् (Sayana Commentary)
सिन्धुः स्यन्दनशीलानदीक्षोदोन क्षुद्यमानंकूलंयथाभिनत्तितथा शिमीवान् शिमीतिकर्मनाम ब्रह्मणस्पतेःपरिचरणात्मनाकर्मणायुक्तोयजमानः ऋघायतोहिंसतःशत्रून् ओजसाबलेनअभिवष्टि हन्तुमभितःकामयते व्शक्रान्तौ इदमपरंनिदर्शनम् वृषेववध्रीन् वध्रयोनिष्पिष्टमुष्कानिर्वीर्याबली- वर्दाः तान् यथावृषासेचनसमर्थः सवीर्योवृषभोभिभवति तद्वत् शत्रूनभिभवतीत्यर्थः अपिचासौअग्ने- रिवप्रसितिः प्रसीयतेबद्भ्यतेनयेतिप्रसितिर्ज्वाला षिञ् बन्धने करणेक्तिन् यथा अग्नेर्ज्वालाअप्रतिहत- प्रसराएवमपिनवर्तवेवारयितुंनिवर्तयितुंवानैवशक्यते अहशब्दोवधारणे वृणोतेरन्तर्भावितण्यर्थात् वर्ततेर्वातुमर्थेतवेन्प्रत्ययः अन्यद्गतम् ॥ ३ ॥