यद्यु॒ञ्जते᳚ म॒रुतो᳚ रु॒क्मव᳚क्ष॒सो॑श्वा॒न्रथे᳚षु॒ भग॒ आ सु॒दान᳚वः ।
धे॒नुर्न शिश्वे॒ स्वस᳚रेषु पिन्वते॒ जना᳚य रा॒तह᳚विषे म॒हीमिष᳚म् ॥
धे॒नुर्न शिश्वे॒ स्वस᳚रेषु पिन्वते॒ जना᳚य रा॒तह᳚विषे म॒हीमिष᳚म् ॥
पदपाठः (Word-by-word)
यत् । यु॒ञ्जते᳚ । म॒रुतः᳚ । रु॒क्म॑व᳚क्षसः । अश्वा᳚न् । रथे᳚षु । भगे᳚ । आ । सु॒॑दान᳚वः ।
धे॒नुः । न । शिश्वे᳚ । स्वस᳚रेषु । पि॒न्व॒ते॒ । जना᳚य । रा॒त॑ह᳚विषे । म॒हीम् । इष᳚म् ॥
धे॒नुः । न । शिश्वे᳚ । स्वस᳚रेषु । पि॒न्व॒ते॒ । जना᳚य । रा॒त॑ह᳚विषे । म॒हीम् । इष᳚म् ॥
सायणभाष्यम् (Sayana Commentary)
रुक्मवक्षसः रोचमानाभरणोरस्काः सुदानवः शोभनदानामरुतः यद्यदारथेषुभगेभजनीयेस्थाने धुरीत्यर्थः अश्वानायुञ्चते आभिमुख्येनयुक्तान्कुर्वन्ति तदानीमेवरातहविषेदत्तहविष्कायजनाययज- मानायमहींमहतीमिषमन्नंतत्कारण भूतमुदकंवास्वसरेषुस्वकीयेषुगृहेषुपिन्वते सिञ्चंतिकिरन्ति पि- विसेचने तत्रदृष्टान्तः—धेनुर्नशिश्वे यथाधेनुः प्रस्नुतस्तनीसती स्वकीयायवत्सायक्षीरंप्रयच्छतितद्वत् ॥ ८ ॥