वात᳚त्विषो म॒रुतो᳚ व॒र्षनि᳚र्णिजो य॒मा इ᳚व॒ सुस᳚दृशः सु॒पेश᳚सः ।
पि॒शङ्गा᳚श्वा अरु॒णाश्वा᳚ अरे॒पस॒ः प्रत्व᳚क्षसो महि॒ना द्यौरि᳚वो॒रवः᳚ ॥
पि॒शङ्गा᳚श्वा अरु॒णाश्वा᳚ अरे॒पस॒ः प्रत्व᳚क्षसो महि॒ना द्यौरि᳚वो॒रवः᳚ ॥
पदपाठः (Word-by-word)
वात᳚॑त्विषः । म॒रुतः᳚ । व॒र्ष॑नि᳚र्निजः । य॒माः॑इ᳚व । सु॑स᳚दृशः । सु॒॑पेश᳚सः ।
पि॒शङ्ग᳚॑अश्वाः । अ॒रु॒ण॑अ᳚श्वाः । अ॒रे॒पसः᳚ । प्र॑त्व᳚क्षसः । म॒हि॒ना । द्यौः॑इ᳚व । उ॒रवः᳚ ॥
पि॒शङ्ग᳚॑अश्वाः । अ॒रु॒ण॑अ᳚श्वाः । अ॒रे॒पसः᳚ । प्र॑त्व᳚क्षसः । म॒हि॒ना । द्यौः॑इ᳚व । उ॒रवः᳚ ॥
सायणभाष्यम् (Sayana Commentary)
वातत्विषः सर्वदासंप्राप्तदीप्तयः वर्षनिर्णिजः वृष्टेःशोधयितारः अथवा निर्निगिति रूपनाम वर्षमेवरूपंयेषांतेतादृशाः वृष्टिप्रदाइत्यर्थः यमाइव युगलोत्पन्नाइव सुसदृशः परस्परंबलरूपादिभिरत्यन्तंसरूपाः सुपेशसःशोभरूपाः पिशंगाश्वाः पिशंगवर्णाश्वोपेताः तथा अरुणा- श्वाःअरेपसोअपापाः प्रत्बक्षसः प्रकृष्टंतनूकर्तारोद्वेष्टृणां महिना महत्त्वेन द्यौरिवान्तरिक्षमिव उरवः विस्तीर्णाउक्तलक्षणाः नामभेजिरे- इत्यत्तरेणसंबन्धः ॥ ४ ॥