उ॒त मे᳚॑रपद्युव॒तिर्म᳚म॒न्दुषी॒ प्रति᳚ श्या॒वाय᳚ वर्त॒निम् ।
वि रोहि᳚ता पुरुमी॒ळ्हाय᳚ येमतु॒र्विप्रा᳚य दी॒र्घय᳚शसे ॥
वि रोहि᳚ता पुरुमी॒ळ्हाय᳚ येमतु॒र्विप्रा᳚य दी॒र्घय᳚शसे ॥
पदपाठः (Word-by-word)
उ॒त । मे॒ । अ॒र॒प॒त् । यु॒व॒तिः । म॒म॒न्दुषी᳚ । प्रति᳚ । श्या॒वाय᳚ । व॒र्त॒निम् ।
वि । रोहि᳚ता । पु॒रु॒॑मी॒ळ्हाय᳚ । ये॒म॒तुः॒ । विप्रा᳚य । दी॒र्घ॑य᳚शसे ॥
वि । रोहि᳚ता । पु॒रु॒॑मी॒ळ्हाय᳚ । ये॒म॒तुः॒ । विप्रा᳚य । दी॒र्घ॑य᳚शसे ॥
सायणभाष्यम् (Sayana Commentary)
उतापिच श्यावाय श्यावाश्वाय मह्यं अरपत् अलपत् स्पष्टमाचष्ट किं वर्तनिंमार्गं कीदृशीसायुवतिः प्रवृत्तयौवना प्रतिममन्दुषीप्रति- मोदमाना क्स्मै दीर्घयशसे प्रभूतान्नाय प्रभूतकीर्तयेवा पुरुमीह्ळायैतन्नामकाय प्रभूतगृहाय क्रियार्थोपपदस्यचकर्मणिस्थानिनइतिचतुर्थी पुरुमीह्ळंप्राप्तुमित्यर्थः तदर्थंरोहितारोहितवर्णावश्वौशशीयस्यादत्तौ वियेमतुः विशेषेणयमयतुः धृतवन्तावित्यर्थः यःअशाभ्यांयुक्तेरथे स्थापयित्वा पुरुमीह्ळगृहस्यमार्गं प्रदर्शयन्ती पुरतोगता सैवपुंसोभवति वस्यसीतिपूर्वत्रसंबन्धः ॥ ९ ॥