उदु॒ ज्योति᳚र॒मृतं᳚ वि॒श्वज᳚न्यं वि॒श्वान᳚रः सवि॒ता दे॒वो अ᳚श्रेत् ।
क्रत्वा᳚ दे॒वाना᳚मजनिष्ट॒ चक्षु᳚रा॒विर᳚क॒र्भुव᳚नं॒ विश्व᳚मु॒षाः ॥
क्रत्वा᳚ दे॒वाना᳚मजनिष्ट॒ चक्षु᳚रा॒विर᳚क॒र्भुव᳚नं॒ विश्व᳚मु॒षाः ॥
पदपाठः (Word-by-word)
उत् । ऊं॒ इति᳚ । ज्योतिः᳚ । अ॒मृत᳚म् । वि॒श्व॑ज᳚न्यम् । वि॒श्वान᳚रः । स॒वि॒ता । दे॒वः । अ॒श्रे॒त् ।
क्रत्वा᳚ । दे॒वाना᳚म् । अ॒ज॒नि॒ष्ट॒ । चक्षुः᳚ । आ॒विः । अ॒कः॒ । भुव᳚नम् । विश्व᳚म् । उ॒षाः ॥
क्रत्वा᳚ । दे॒वाना᳚म् । अ॒ज॒नि॒ष्ट॒ । चक्षुः᳚ । आ॒विः । अ॒कः॒ । भुव᳚नम् । विश्व᳚म् । उ॒षाः ॥
सायणभाष्यम् (Sayana Commentary)
अमृतं अमृतत्व्साधकं अविनाशिवा विश्वजन्यं विश्वेषां जनानां हितकरं ज्योतिः विश्वानरः सर्वेषा नेता सवितोदेवः उदश्रेत् ऊर्ध्वं श्रयति उइतिपूरणः देवानां व्यवहर्तॄणां स्तोतॄणां वा यजमानां ऋत्वा कर्मणा निमित्तेन यागानुष्ठानार्थमित्यर्थः । तदर्थं यद्वा देवानां चक्षुश्चक्षुःस्थानीयमौषसं तेजः क्रत्वा कर्मणा निमित्तेन अजनिष्ट प्रादुर्भूत् उत्पन्नाचोषा विश्वं भुवनं भूतजातमाविरकः प्रादुरकः अकरोत् समस्तं जगदाविष्कृतवती ॥ १ ॥