इन्द्रा᳚वरुणा॒ यदि॒मानि᳚ च॒क्रथु॒र्विश्वा᳚ जा॒तानि॒ भुव᳚नस्य म॒ज्मना᳚ ।
क्षेमे᳚ण मि॒त्रो वरु᳚णं दुव॒स्यति᳚ म॒रुद्भि᳚रु॒ग्रः शुभ᳚म॒न्य ई᳚यते ॥
क्षेमे᳚ण मि॒त्रो वरु᳚णं दुव॒स्यति᳚ म॒रुद्भि᳚रु॒ग्रः शुभ᳚म॒न्य ई᳚यते ॥
पदपाठः (Word-by-word)
इन्द्रा᳚वरुणा । यत् । इ॒मानि᳚ । च॒क्रथुः᳚ । विश्वा᳚ । जा॒तानि᳚ । भुव᳚नस्य । म॒ज्मना᳚ ।
क्षेमे᳚ण । मि॒त्रः । वरु᳚णम् । दु॒व॒स्यति᳚ । म॒रुत्॑भिः᳚ । उ॒ग्रः । शुभ᳚म् । अ॒न्यः । ई॒य॒ते॒ ॥
क्षेमे᳚ण । मि॒त्रः । वरु᳚णम् । दु॒व॒स्यति᳚ । म॒रुत्॑भिः᳚ । उ॒ग्रः । शुभ᳚म् । अ॒न्यः । ई॒य॒ते॒ ॥
सायणभाष्यम् (Sayana Commentary)
हे इन्द्रावरुणौ यत् यौ युवां भुवनस्य लोकस्य संबन्धीनि इमानि परिदृश्यमानानि विश्वा सर्वाणि जातानि जातिमन्तिभूतजातानि मज्मना आत्मीयेन बलेन चक्रथुः कृतवन्तौ तयोर्युवयोर्मध्ये एकं वरुणं क्षेमेण रक्षणहेतुना मित्रोदेवोदुवस्यति परिचरति मित्रावरुणौ हि परस्परं प्राप्तसख्यौ अतएव सहचरौ दृश्येते अन्यएकः इन्द्रः मरुद्भिर्मरुद्गणैः उग्रः उद्गूर्णबलः सन् शुभं शोभनमलंकारं ईयते प्राप्नोति यद्वा मरुद्भिर्मध्यस्थानैर्देवगणैःसर्धं उग्रओजस्वी इन्द्रः शुभमदकं ईयते प्रेरयति ॥ ५ ॥