श्रवणम्

9.75.3
अव᳚ द्युता॒नः क॒लशा{4}᳚ अचिक्रद॒न्नृभि᳚र्येमा॒नः कोश॒ आ हि᳚र॒ण्यये᳚ ।
अ॒भीमृ॒तस्य᳚ दो॒हना᳚ अनूष॒ताधि᳚ त्रिपृ॒ष्ठ उ॒षसो॒ वि रा᳚जति ॥
▶ पदपाठः (Word-by-word)
अव᳚ । द्यु॒ता॒नः । क॒लशा᳚न् । अ॒चि॒क्र॒द॒त् । नृ॑भिः᳚ । ये॒मा॒नः । कोशे᳚ । आ । हि॒र॒ण्यये᳚ ।
अ॒भि । ई॒म् । ऋ॒तस्य᳚ । दो॒हनाः᳚ । अ॒नू॒ष॒त॒ । अधि᳚ । त्रि॒॑पृ॒ष्ठः । उ॒षसः᳚ । वि । रा॒ज॒ति॒ ॥
▶ सायणभाष्यम् (Sayana Commentary)

द्युतानः द्युतदीप्तौ नृभिः कर्मनेतृभिर्ऋत्विग्भिः हिरण्यये हिरण्मये कोशॆ अधिष- वणचर्मणि तस्यहिरण्मयत्वं हिरण्यपाणिरभिषुणोतीति हिरण्यसंबन्धात् तादृशेकोशे येमा- नः छान्दसे कर्मणि लिटि कानचि रूपं नियम्यमानः सोमः ततः ऋतस्य सत्यभूतस्य यज्ञस्यदोहानादोग्धारः ऋत्विजईमेनं सोममभ्यनूषत अभिष्टुवन्ति । ग्रावाणोवत्सऋत्विजो- दुहन्तीति । तैत्तिरीयब्राह्मणे एषांदोग्धृत्वमभिहितं सोमः कलशान् द्रोणाभिधानान् प्रति- अवाचिक्रदत् अवक्रन्दति शब्दायते । ततः त्रिपृष्ठः त्रीणिसवनान्येव पृष्ठानि यस्य सतथो- क्तः त्रिषु सवनेषु सोमस्य विद्यमानत्वात् त्रिचक्रादित्वात् उत्तरपदान्तोदात्तत्वँ । तादृशः सोमः उषसोधि यागाहनि विराजति अधिशीङ्स्थासामितिद्वितीया । तेषु अहःसु विशेषे- णदीप्यते । यद्वा राजतिरन्तर्णीतण्यर्थः अहानि प्रकाशयति ॥ ३ ॥