वि॒प॒श्चिते॒ पव᳚मानाय गायत म॒ही न धारात्यन्धो᳚ अर्षति ।
अहि॒र्न जू॒र्णामति᳚ सर्पति॒ त्वच॒मत्यो॒ न क्रीळ᳚न्नसर॒द्वृषा॒ हरि᳚ः ॥
अहि॒र्न जू॒र्णामति᳚ सर्पति॒ त्वच॒मत्यो॒ न क्रीळ᳚न्नसर॒द्वृषा॒ हरि᳚ः ॥
पदपाठः (Word-by-word)
वि॒पः॒॑चिते᳚ । पव᳚मानाय । गा॒य॒त॒ । म॒ही । न । धारा᳚ । अति᳚ । अन्धः᳚ । अ॒र्ष॒ति॒ ।
अहिः᳚ । न । जू॒र्णाम् । अति᳚ । स॒र्प॒ति॒ । त्वच᳚म् । अत्यः᳚ । न । क्रीळ᳚न् । अ॒स॒र॒त् । वृषा᳚ । हरिः᳚ ॥
अहिः᳚ । न । जू॒र्णाम् । अति᳚ । स॒र्प॒ति॒ । त्वच᳚म् । अत्यः᳚ । न । क्रीळ᳚न् । अ॒स॒र॒त् । वृषा᳚ । हरिः᳚ ॥
सायणभाष्यम् (Sayana Commentary)
हे ऋत्विजः विपश्चिते मेधाविने पवमानाय पूयमानाय गायत स्तुतिंकुरुत । सच विप श्चित्सोमः महीनधारा महतीवर्षधारेव अन्धोन्नंरसात्मकं अत्यर्षति अहिर्न अहिरिव जूर्णां जंस्तीत्वचमतिसर्पति अतिमुंचति अभिषवादिकर्मणा त्वचंमुंचतीत्यर्थः । तद्वदतिसर्पति धारा दशाद्यवित्रात् अत्योन अश्वइव क्रीळन् असरत् सरति गच्छति द्रोणकलशम् । वृषा वर्षकः कामत्वी हरि र्हरितवर्णोरसः ॥ ४४ ॥