श्रवणम्

10.179.2
श्रा॒तं ह॒विरो ष्वि᳚न्द्र॒ प्र या᳚हि ज॒गाम॒ सूरो॒ अध्व᳚नो॒ विम᳚ध्यम् ।
परि᳚ त्वासते नि॒धिभि॒ः सखा᳚यः कुल॒पा न व्रा॒जप᳚तिं॒ चर᳚न्तम् ॥
▶ पदपाठः (Word-by-word)
श्रा॒तम् । ह॒विः । ओ इति᳚ । सु । इ॒न्द्र॒ । प्र । या॒हि॒ । ज॒गाम᳚ । सूरः᳚ । अध्व᳚नः । वि॑म᳚ध्यम् ।
परि᳚ । त्वा॒ । आ॒स॒ते॒ । नि॒धि॑भिः᳚ । सखा᳚यः । कु॒ल॒॑पाः । न । व्रा॒ज॑प᳚तिम् । चर᳚न्तम् ॥
▶ सायणभाष्यम् (Sayana Commentary)

तस्यैव दधिघर्मस्य श्रातं हविरित्येषानुवाक्या। सूत्रितं च। श्रातं हविरित्युक्तः श्रातं हविरित्यन्वाह। आ. ५-१३। इति॥

हे इन्द्र हविर्दधिघर्माख्यं त्वदीयं श्रातम्। पक्वम्। श्रीञ् पाक इत्यस्मान्निष्थायामपस्पृधेथामित्यादौ श्राभावो निपात्यते। ओ आ उ सु सुष्थु प्र याहि। प्रकर्षेण शीघ्रमागच्छ। सुरः सूर्योऽध्वनो गन्तव्यस्य मार्गस्य विमध्यं विकलमध्यमिषदूनं मध्यभागं जगाम। गतवान्। तव यागार्थं मध्याह्नो जात इत्यर्थः। सखायः समानख्याना ऋत्विजश्च निधिभिर्निहितैरभिन्यासादितैः सोमैः सार्धं त्वा त्वां पर्यासते। पर्युपासते। तत्र दृष्टान्तः। कुलपा न कुलस्य वंशस्य रक्षकाः पुत्रा यथा व्राजपतिम्। व्राजा गन्तव्या गृहाः। तेषां पतिं चरन्तं गच्छन्तमुपासते तथेत्यर्थः। व्रज गतौ। अस्मात्कर्मणि घञ्। अजिव्रज्योश्च। पा. ७-३-६०। इति कुत्वनिषेधः। कर्षात्वत इत्यन्तोदात्तत्वे पत्यावैश्वर्य इति पूर्वपदप्रकृतिस्वरत्वम्॥२॥