वैश्वदेवस्य पशोर्वपाया अनुवाक्या किं स्विदित्येषा। सूत्रितं च। किं स्विदासीदधिष्ठानं यो नः पिता जनिता। आ. ३-८। इति॥

पूर्वमन्त्रे जगत्प्रलयकाले संहृत्य पश्चात्सिसृक्षायां सर्वं सृष्ट्वा तत्र प्रविष्ट इत्युक्तम्। तत्र तस्य द्वितीयस्याधिष्ठानजगदुपादानकारणाद्यसम्भवात्सृष्टिरनुपपन्नेत्याक्षिपति। लोके हि घटं चिकीर्षुः कुलालो गृहादिकं किञ्चित्स्थानमधिष्ठाय मृद्रूपेणारम्भद्रव्येण चक्रादिरूपैरुपकरणैर्घटं निष्पादयति। तद्वदीस्वरस्य जगदाश्रयद्यावापृथिव्योरुत्पादनवेलायामधिष्ठानं किं स्विदासीत्। किं नामा भूत्। न किञ्चिदित्यर्थः। तथा तयोरारम्भणं कतमस्त्वित्। आरभ्यतेऽनेनेत्यारम्भण मुपादानकारणम्। तदपि कतमद्भवेत्। तदपि नेत्यर्थः। यद्यपि सम्भवेदारम्भणं कथासीत्। कथमभूत्। किं स्वयं सदसद्वा भवेदित्यर्थः। उभयमपि नोपपद्यते। सच्चेत् अद्वैतभङ्गप्रसङ्गः। असच्चॆत् सदात्मकयोर्द्यावापृथिव्योरुपादानानर्हत्वात्। नान्यत्किञ्चन मिषत्। ऐ. आ. २-४-१। इति श्रुतेश्चेत्यभिप्रायः। यतो यस्मादधिष्ठानादारम्भणाच्च विश्वचक्षाः सर्वद्रष्टा विश्वकर्मा परमेश्वरो भूमिं जनयन्वर्तते तथा द्याम् दिवं व्यौर्णोत् व्यवृणोत् सृष्टवान् महिना स्वमहत्त्वेन। किं स्विदासीदिति॥२॥