श्रवणम्

10.130.7
स॒हस्तो᳚माः स॒हछ᳚न्दस आ॒वृतः᳚ स॒हप्र᳚मा॒ ऋष᳚यः स॒प्त दैव्या᳚ः ।
पूर्वे᳚षां॒ पन्था᳚मनु॒दृश्य॒ धीरा᳚ अ॒न्वाले᳚भिरे र॒थ्यो॒३॒᳚ न र॒श्मीन् ॥
▶ पदपाठः (Word-by-word)
स॒ह॑स्तो᳚माः । स॒ह॑छ᳚न्दसः । आ॒॑वृतः᳚ । स॒ह॑प्र᳚माः । ऋष᳚यः । स॒प्त । दैव्याः᳚ ।
पूर्वे᳚षाम् । पन्था᳚म् । अ॒नु॒॑दृश्य᳚ । धीराः᳚ । अ॒नु॒॑आले᳚भिरे । र॒थ्यः᳚ । न । र॒श्मीन् ॥
▶ सायणभाष्यम् (Sayana Commentary)

स्तोमैः त्रिवृत्पञ्चदशादिभिः सह वर्तमानाः सहस्तोमाः सहच्छन्दसो गायत्र्यादिभिश्छन्दोभिः सह वर्तमाना आवृत आवर्तमानाः सहप्रमाः। प्रमितिः प्रमा यज्ञस्येयत्तापरिज्ञानम्। तेन सह वर्तमाना दैव्या देवस्य प्रजापतेः सम्बन्धिनः यद्वा देवानां यष्टव्यानां सम्बन्धिन ऋषयो द्रष्टारः सप्तसङ्ख्याकाः शीर्षण्याः। यद्वा। मरीचिप्रमुखाः सप्तर्षयो होत्रादयः सप्त वष्ट्कर्तारो वा। एवंविधा एते पूर्वेषां पूर्वपुरुषाणामङ्गिरः प्रभृतीनां विश्वसृजां देवानां वा पन्थां पंणानमनुष्थानमार्गमनुदृश्य क्रमेण ज्ञात्वा धीरा धीमन्तः सन्तोऽन्वालेभिरे। अनुक्रमेणारब्धवन्तः। यागानुष्थाने प्रवृत्ता इत्यर्थः। रथ्यो न यथा रथिनो रथेन युक्ता रथस्य नेतारः सूता रश्मीनश्वनियोजनार्थान्प्रग्रहान् सम्यग्रथस्य नयनाय हस्तेनान्वारभन्ते अन्वारभ्य च सम्यक् तं रथं प्रवर्तयन्ति एवमेतेऽप्यनुष्ठानमार्गं श्रुतितोऽवगम्य सम्यगन्वतिष्ठन्नित्यर्थः॥७॥