सो चि॒न्नु वृ॒ष्टिर्यू॒थ्या॒३॒᳚ स्वा सचा{4}॒ इन्द्र॒ः श्मश्रू᳚णि॒ हरि᳚ता॒भि प्रु᳚ष्णुते ।
अव᳚ वेति सु॒क्षयं᳚ सु॒ते मधूदिद्धू᳚नोति॒ वातो॒ यथा॒ वन᳚म् ॥
अव᳚ वेति सु॒क्षयं᳚ सु॒ते मधूदिद्धू᳚नोति॒ वातो॒ यथा॒ वन᳚म् ॥
पदपाठः (Word-by-word)
सो इति᳚ । चि॒त् । नु । वृ॒ष्टिः । यू॒थ्या᳚ । स्वा । सचा᳚ । इन्द्रः᳚ । श्मश्रू᳚णि । हरि᳚ता । अ॒भि । प्रु॒ष्णु॒ते॒ ।
अव᳚ । वे॒ति॒ । सु॒॑क्षय᳚म् । सु॒ते । मधु᳚ । उत् । इत् । धू॒नो॒ति॒ । वातः᳚ । यथा᳚ । वन᳚म् ॥
अव᳚ । वे॒ति॒ । सु॒॑क्षय᳚म् । सु॒ते । मधु᳚ । उत् । इत् । धू॒नो॒ति॒ । वातः᳚ । यथा᳚ । वन᳚म् ॥
सायणभाष्यम् (Sayana Commentary)
तद्च्छब्दश्रुतेर्यच्छब्दोध्याहर्तव्यः या महती बृष्टिरस्ति सो सा वृष्टिः नु क्षिप्रं चिदि- त्युपमार्थे यथा सर्वं सिंचति तथा इन्द्रः स्वा स्वानि यूथ्या यूथ्यानि मरुदादिगणलक्ष- णानि सचा सह स्वानि श्मश्रूणि च हरिता हरिद्वर्णेन सोमेन च अभिप्रुष्णुते । प्रुषप्लुष स्नेहनसेचनपूरणेष्वितिधातुः आभिमूख्येनस्थित्वा क्षिप्रं सिंचति सोमं पाययति पिबति चेत्यर्थः । अपिच सुक्षयं शोभनं यज्ञगृहं अववेति अभिगच्छति गत्वा च सुते सोमेभिषुते सति मधु मधुररसोप्रेतं सोमं पीत्वा मत्तः सन्नितिशेषः उदिद्धूनोति स्वशरीरमुत्कंपयति । तत्र दृष्टन्तः—वातोवायुः यथा वनं वृक्षसमूहं उत्कंपयति तद्वत् ॥ ४ ॥