ए॒तं वां॒ स्तोम᳚मश्विनावक॒र्मात᳚क्षाम॒ भृग᳚वो॒ न रथ᳚म् ।
न्य᳚मृक्षाम॒ योष᳚णां॒ न मर्ये॒ नित्यं॒ न सू॒नुं तन᳚यं॒ दधा᳚नाः ॥
न्य᳚मृक्षाम॒ योष᳚णां॒ न मर्ये॒ नित्यं॒ न सू॒नुं तन᳚यं॒ दधा᳚नाः ॥
पदपाठः (Word-by-word)
ए॒तम् । वा॒म् । स्तोम᳚म् । अ॒श्वि॒नौ॒ । अ॒क॒र्म॒ । अत᳚क्षाम । भृग᳚वः । न । रथ᳚म् ।
नि । अ॒मृ॒क्षा॒म॒ । योष᳚णाम् । न । मर्ये᳚ । नित्य᳚म् । न । सू॒नुम् । तन᳚यम् । दधा᳚नाः ॥
नि । अ॒मृ॒क्षा॒म॒ । योष᳚णाम् । न । मर्ये᳚ । नित्य᳚म् । न । सू॒नुम् । तन᳚यम् । दधा᳚नाः ॥
सायणभाष्यम् (Sayana Commentary)
हे अश्विनौ वां युवयोः एतं यथोक्तं स्तोमं स्तोत्रं अकर्म अकुमं तदेवाह—भृगवोन भृगवइव रथं अतक्षाम वयं स्तोत्रं संस्कृतवंतः कर्मयोगादृभवोभृगवउच्यंते । अथवा रथ काराभृगवः । किंच वयं नित्यं शाश्वतं तनयं यागादीनां कर्मणां तनितारं सूनुं न औरसं पुत्रमिव स्तोमं दधानाधारयंतोमर्थे मनुष्ये न्यमृक्षाम युवयोः स्तुतिं नितरां संस्कृतवंतः । तत्रदृष्टांतः—योषणां न यथा जायां तद्वदित्यर्थः ॥ १४ ॥
रथंयांतमितिचतुर्दशर्चमेकादशं सूक्तं काक्षीवत्याघोषायाआर्षं जागतमाश्विनम् । रथंयांत- मित्यनुक्रांतम् । प्रातरनुवाकाश्विनशस्त्रयोरुक्तोविनियोगः ।